prywatyzacja.com

Blog · 2026-03-13

Rosyjskie sklepy: empiryczny dowód, że własność ma znaczenie

Wśród opowieści o rosyjskich oligarchach łatwo przeoczyć badanie, które dostarczyło twardego dowodu na korzyści z prywatyzacji na poziomie mikro. Barberis, Boycko, Shleifer i Tsukanova przeanalizowali prywatyzację setek małych sklepów w Rosji i sprawdzili, co realnie poprawiało ich wyniki. To rzadka okazja, by od anegdot przejść do danych.

Liczy się nowy właściciel i menedżer

Wniosek jest precyzyjny: największą poprawę efektywności przynosiła zmiana ludzi u steru — nowi właściciele i nowi menedżerowie, a nie sam formalny akt prywatyzacji czy dokapitalizowanie. Gdy sklepem zaczynał kierować ktoś, kto myślał o kliencie i zysku, placówka szybko się zmieniała: lepszy asortyment, dłuższe godziny, remonty. Kapitał ludzki i bodźce okazały się ważniejsze niż papierologia.

Dlaczego to ważne dla SSP

Badanie podpowiada, na czym naprawdę zależy w prywatyzacji: nie na samym przekazaniu udziałów, lecz na realnej zmianie kontroli i sposobu zarządzania. To argument przeciw „prywatyzacjom pozornym”, w których państwo sprzedaje mniejszościowy pakiet, ale zostawia swoich ludzi w zarządzie. Jeśli menedżer nadal odpowiada przed politykiem, efektu z rosyjskich sklepów nie będzie.

Źródło: Evidence from the Russian Shops, Barberis et al. · ← wróć do: Case studies prywatyzacji