prywatyzacja.com

Blog · 2026-01-30

Sachs o Rosji: podręcznik błędów

Jeffrey Sachs, główny architekt polskich reform, wykłada w tym tekście lekcje z transformacji Europy Środkowej dla Rosji — a robi to na gorąco, gdy rosyjskie reformy dopiero się zaczynały. To rzadka okazja, by zobaczyć, jak ten sam ekonomista, który doradzał Polsce, diagnozuje kraj, który poszedł inną drogą i skończył w oligarchii.

Sekwencja i przejrzystość

Sachs wskazuje kluczowe błędy: zbyt powolną stabilizację makroekonomiczną (prywatyzacja w warunkach hiperinflacji nie ma sensu) oraz nieprzejrzysty proces sprzedaży, który faworyzował insiderów. Podkreśla, że kolejność reform ma znaczenie — bez opanowania inflacji i bez podstawowych instytucji rynkowych prywatyzacja nie tworzy zdrowych właścicieli, lecz rozdaje majątek najlepiej ustosunkowanym.

Dlaczego to broni Polski, a nie prywatyzacji jako takiej

Ten tekst jest ważny, bo rosyjska porażka bywa używana jako argument przeciw prywatyzacji w ogóle. Sachs pokazuje, że nie zawiodła prywatyzacja, lecz jej sekwencja i przejrzystość. Polska zrobiła to inaczej — najpierw stabilizacja, potem przejrzysta sprzedaż — i dlatego się udało. Dla polskiej debaty to argument, by uczyć się na rosyjskich błędach, ale nie brać ich za dowód, że własność państwowa jest bezpieczniejsza.

Źródło: Privatization in Russia: Lessons from Eastern Europe, J. Sachs · ← wróć do: Analizy: Polska i CEE